Hodowcy opium w Afganistanie coraz częściej wykorzystują instalacje fotowoltaiczne do produkcji narkotyków. Jak zauważa BBC przełożyło się to na wzrost produkcji heroiny, ale równocześnie może doprowadzić kraj do katastrofalnej suszy.

Przykładem jest prowincja Helmand w Afganistanie, które jest uważane za jedno z głównych centrów produkcji opium na świecie. Znaczna część uprawianego opium jest przetwarzana na heroinę. Według danych ONZ prawie 80% opium produkowanego w Afganistanie pochodzi z południowo-zachodniej części kraju, w tym z Helmand. To 2/3 światowych dostaw.

Afganistan przeżywa boom na fotowoltaikę

Zdjęcia satelitarne ze wspomnianej prowincji pokazują, że w większości gospodarstw otoczonych polami znajdują się panele fotowoltaiczne i małe zbiorniki wodne. W taki sposób w Afganistanie jest uprawiany mak lekarski. Wykonywane są odwierty na głębokość 100 metrów, aby dostać się do wód gruntowych. Następnie instalowana jest pompa elektryczna, która jest zasilana z paneli słonecznych. Okazało się, że ta technologia zaczęła się dynamicznie rozwijać. Pierwsze informacje o wykorzystywaniu instalacji PV na obszarach rolniczych w Afganistanie pochodzą z 2013 roku. Od tego czasu wzrost następował w sposób wykładniczy. Na koniec 2019 roku w Helmand naliczono 67 tys. paneli fotowoltaicznych.

BBC podaje przykład rolnika, który posiada dwa zestawy 18 paneli PV zasilające dwie pompy wykorzystywane do napełnienia zbiornika z wodą, która później jest wykorzystywana do nawadniania pola. W maju rolnik zebrał plony opium, a teraz zasadził tam pomidory. – Fotowoltaika zmieniła wszystko dla tych rolników – uważa dr David Mansfield, cytowany przez BBC. Kiedyś pompy były zasilane olejem napędowym, który poważnym obciążeniem dla budżetów rolników. – To nie chodzi tylko o koszty. Często sprzedawany diesel miał bardzo złą jakość co prowadziło do awarii pomp – stwierdził.

Fotowoltaika zmienia rolnictwo w Afganistanie

Sytuacja uległa zmianie. Za 5 tys. dolarów rolnicy mogą kupić instalację PV wraz z pompą i praktycznie nie płacą za koszty eksploatacji. Jak na realia afgańskie jest to dość duża kwota. Dla porównaniu kobieta w posagu otrzymuje średnio 7 tys. dolarów. Jednak instalacja paneli oznacza większość wydajność upraw, co pozwala szybciej spłacić kredyty. – W praktyce woda jest bezpłatna – mówi Mansfield.

To oznacza, że rolnicy mogą uprawiać więcej maku, a także innych roślin. Wiele gospodarstw zbiera plony dwa, a niekiedy trzy razy w roku. To nie jest jedyna zmiana. Dzięki fotowoltaice umożliwiło prowadzenie upraw w miejscach, w których było to niemożliwe, np. na pustyni.

W 2012 roku w prowincji Helmand uprawianych było 157 tys. ha. Wraz z pojawianiem się kolejnych PV każdego roku przybywało pól uprawnych. W 2018 roku zajmowały one już 317 tys. ha, a w 2019 roku – 344 tys. ha.

Obszar pól uprawnych w prowincji Helmand w 2012 roku. Źródło: BBC
Obszar pól uprawnych w prowincji Helmand w 2012 roku. Źródło: BBC
Obszar pól uprawnych w prowincji Helmand w 2019 roku. Źródło: BBC
Obszar pól uprawnych w prowincji Helmand w 2019 roku. Źródło: BBC

Wzrasta również wydajność ziemi. Ciemnofioletowy kolor na mapie oznacza ziemie o najniższej wydajności. Im bardziej kolor jest zielony tym jest ona wyższa. To efekt instalacji paneli PV. Przekłada się to również na wzrost liczby mieszkańców. W ciągu zaledwie ostatnich pięciu lat na obszary pustynne wyemigrowało ok. 0,5 mln osób.

Im więcej słońca tym więcej opium

Rozwój fotowoltaiki w Afganistanie mógł się przełożyć na wzrost produkcji opium. Według szacunków ONZ przed 2012 rokiem, a więc gdy w kraju pojawiły się pierwsze instalacje, Afganistan produkował 3,7 tys. ton opium. W 2016 roku wyniosła ona 4,8 tys. ton. W 2017 roku produkcja wywindowała do 9 tys. ton. Interesujące jest to co stało się później. W 2018 i 2019 roku zmniejszył się obszar upraw maku, z wyjątkiem południowo-zachodnich części kraju, gdzie rolnicy dokonali dużych inwestycji w PV. Tutaj zaobserwowano wzrost produkcji opium. W 2019 roku produkcja w tym regionie wyniosła prawie 5 z 6,4 tys. ton z produkcji krajowej.

I mniej wody

Spadające koszty instalacji PV powodują, że energetyka słoneczna jest coraz bardziej dostępna. Im więcej powstanie takich farm tym jej koszty będą jeszcze niższe. Zmiany w produkcji opium w Afganistanie pokazują, że zielona energia ma czasem też ciemne barwy. Może nieść także negatywne konsekwencje zarówno dla afgańskich rolników jak i osób uzależnionych od heroiny. Obecnie zużycie wody w Afganistanie jest tak duże, że zasoby wód gruntowych kurczą się o 3 mln m3 rocznie. Istnieje ryzyko, że w perspektywie 10 lat może się ona skończyć. Wpłynie to nie tylko na ludzi, którzy przeprowadzili się na obszary pustynne ale na cały region. Ponad 1,5 mln osób może zostać zmuszonych do migracji.

Źródło: BBC

Facebook Comments
Please follow and like us:
error0
fb-share-icon0
fb-share-icon20
Power of Energy

Power of Energy

Ekspert sektora energetycznego. Były analityk Instytutu Jagiellońskiego i dziennikarz portalu branżowego BiznesAlert.pl.